Nikotinamid mononükleotid (NMN), B3 vitamini türevi bir bileşik ve vücutta NAD+ (nikotinamide adenin dinükleotit) koenziminin doğrudan öncüsüdür. NAD+, hücrelerde enerji üretimi (ATP), DNA onarımı, mitokondri fonksiyonları, gen ekspresyonu ve yaşlanma süreçlerinde kritik rol oynar. Yaş ilerledikçe NAD+ seviyeleri azalır; NMN takviyesi bu seviyeleri yükselterek hücresel sağlığı desteklemeyi amaçlar. NMN, nikotinamid ribosid (NR)'den bir adım daha ileride NAD+ yolunda yer alır (NR önce NMN'ye dönüşür).
Sağlığa Potansiyel Faydaları
Çoğunlukla hayvan modelleri ve sınırlı insan klinik çalışmalarından (2024-2025 verileri) gelen faydalar:
- Yaşlanma karşıtı ve hücresel sağlık → NAD+ artırarak mitokondri fonksiyonunu destekler, DNA hasarını onarır ve sirtuinleri aktive eder. Orta yaşlılarda yürüyüş mesafesini artırdığı, kas performansını iyileştirdiği görülmüş.
- Metabolik faydalar → İnsülin duyarlılığını artırabilir, kan şekeri ve lipid profilini iyileştirebilir. Bazı denemelerde trigliserid düşüşü ve metabolik sendromda fayda gözlenmiş.
- Kalp-damar sağlığı → Damar esnekliğini artırabilir, kan basıncını düşürebilir ve oksidatif stresi azaltır.
- Beyin ve nörolojik sağlık → Nörodejeneratif modellerde (Alzheimer, Parkinson) koruyucu etki gösterir; bilişsel fonksiyon ve uyku kalitesini iyileştirebilir.
- Fiziksel performans ve enerji → Yorgunluğu azaltır, kas fonksiyonunu destekler ve egzersiz toleransını artırabilir (yaşlılarda yürüyüş hızı ve dayanıklılık artışı).
- Diğer → Enflamasyonu azaltma, bağışıklık desteği ve potansiyel uzun ömür etkileri (hayvanlarda ömür uzatma görülmüş).
Etki Mekanizmaları
NMN'nin temel mekanizması NAD+ sentezini artırmaktır:
- Vücutta NMN, NMNAT enzimiyle doğrudan NAD+'ya dönüştürülür.
- NAD+, sirtuin proteinlerini (SIRT1-7) aktive eder; bunlar DNA onarımı, iltihap azaltma, mitokondri biyogenezi ve metabolik düzenleme yapar.
- PARPs (DNA onarım enzimleri) ve CD38 gibi NAD+ tüketen enzimleri destekler.
- Bazı dokularda SLC12A8 taşıyıcısıyla hücrelere doğrudan girer; diğerlerinde NR'ye dönüşerek emilir.
Hayvan çalışmalarında mitokondri fonksiyonunu iyileştirir, oksidatif stresi azaltır ve enflamasyonu baskılar.
Önemli Not : Sağlık kütüphanesi içeriklerimiz yalnızca bilgilendirme amaçlı ve kayıt tarihindeki bilimsel verilerle hazırlanmıştır. Sağlığınızla ilgili tüm sorularınız, endişeleriniz, teşhis veya tedavi için mutlaka doktorunuza veya sağlık kuruluşuna başvurunuz.